Oorzaken en symptomen van haaruitval tijdens de overgang
Plotselinge sterke haaruitval komt bij vrouwen in en na de overgang vaak voor. Studies tonen aan dat iets meer dan de helft van de vrouwen vanaf 50 jaar last heeft van haaruitval. Vanaf 60 jaar loopt dit percentage zelfs op tot 80 procent. Een veelvoorkomende oorzaak van deze haaruitval is de hormonale onbalans tijdens de overgang, ook bekend als hormonale haaruitval of hormonale alopecia. In de blogpost over symptomen van de overgang worden de meest voorkomende klachten van de verschillende stadia van de overgang nader toegelicht.
Oorzaken en mechanismen
Tijdens de overgang produceren de eierstokken steeds minder oestrogeen, wat leidt tot een overschot aan mannelijke geslachtshormonen (androgenen), zoals testosteron. Deze onbalans verstoort de haargroeicyclus, verkort de groeifase van het haar en leidt daardoor tot meer haaruitval. Terwijl mannen dit probleem al langer kennen, is het normaal dat ook vrouwen met het ouder worden dunner haar krijgen.
Verloop en symptomen
De haaruitval in de overgang manifesteert zich vooral in de postmenopauze, ongeveer een jaar na de laatste menstruatie. Vooral de scheidingslijn wordt dan dunner. Hoewel het zelden voorkomt dat vrouwen volledig kaal worden, kan het haarverlies toch aanzienlijk zijn.
Duur en gevolgen
Het verlies van tot wel 100 haren per dag is normaal en geen reden tot bezorgdheid. Als er echter aanzienlijk meer haren uitvallen of kale plekken ontstaan, is dat een teken van ernstige haaruitval. De duur van haaruitval tijdens de overgang varieert sterk: het kan enkele weken, meerdere maanden of zelfs jaren aanhouden. Na het voltooien van de hormonale veranderingen kan de haargroei in sommige gevallen weer op gang komen. Haaruitval tijdens de overgang is wijdverspreid en vaak te wijten aan hormonale veranderingen. Vrouwen die last hebben van ernstige haaruitval, wordt aangeraden medisch advies in te winnen om geschikte behandelingsmogelijkheden te vinden en het haarverlies te beperken.
Verschillende vormen van haaruitval tijdens de overgang
Bij vrouwen begint het haarverlies typisch in de scheidingslijn, waar steeds meer lichte plekken ontstaan. Daarnaast kan het haar in het voorhoofd- of slaapgebied dunner worden. Een volledige kaalheid is bij vrouwen echter zeldzaam; de zijkanten blijven meestal behouden.
Classificatie van haaruitval
Haaruitval bij vrouwen kan in verschillende types worden ingedeeld:
Type I:
Geen tot geringe terugtrekking van de haarlijn bij de scheiding, het haar wordt langzaam dunner.
Type II:
Duidelijk verminderde haardichtheid, gevorderd terugtrekken van de haarlijn bij de scheiding.
Type III:
De hoofdhuid is duidelijk zichtbaar, het kale scheidingsgebied betreft de gehele bovenkant van het hoofd.
Andere getroffen gebieden
Afhankelijk van de genetische aanleg kunnen ook wenkbrauwen en wimpers dunner worden. Bij sommige vrouwen leidt de hormonale verandering tijdens de overgang daarentegen tot een toegenomen groei van gezichtshaar, zoals het ontstaan van een damesbaardje. Haarverlies bij vrouwen volgt bepaalde patronen en treft voornamelijk de scheidingslijn, het voorhoofd en de slapen. Een volledige kaalheid is zeldzaam, en de zijkanten blijven meestal behouden. De indeling in verschillende types helpt om de mate van haaruitval te bepalen en passende maatregelen te nemen. Ook andere lichaamsgebieden zoals wenkbrauwen, wimpers en gezichtshaar kunnen door hormonale veranderingen worden beïnvloed.
Risicofactoren voor haaruitval tijdens de overgang
Onderzoekers van de gerenommeerde Chulalongkorn Universiteit in Thailand onderzochten de prevalentie van haaruitval volgens vrouwelijk patroon bij vrouwen in de postmenopauze. Hiervoor rekruteerde een team van gynaecologen en dermatologen 178 gezonde vrouwen in de leeftijd van 50 tot 65 jaar die zich in de postmenopauze bevinden.
Resultaten van het onderzoek
Frequentie:
Bij ongeveer 52,2% van de onderzochte vrouwen vonden de onderzoekers tekenen van haaruitval.
Verdeling naar haaruitvaltypes:
Ongeveer driekwart van de getroffen vrouwen leed aan haaruitval van type I.
Bijna een vijfde had type II.
Ongeveer één op de twintig leed aan haaruitval van type III.
Psychische gevolgen:
Ongeveer 60% van de getroffenen rapporteerde een verminderd zelfbeeld, dat ernstiger werd naarmate het haarverlies groter was.
Invloedfactoren:
De haaruitval nam toe met de leeftijd van de vrouwen. Een andere statistisch significante factor was overgewicht, gedefinieerd als een BMI boven 25.
Verdere onderzoeksbehoefte
De studie kon geen duidelijke uitspraken doen over de invloed van familiale belasting, geslachtshormonen en het polycysteus ovariumsyndroom op vrouwelijke haaruitval. Deze gebieden willen de onderzoekers in toekomstige studies verder onderzoeken. Het onderzoek toont aan dat haaruitval in de postmenopauze een veelvoorkomend fenomeen is, dat toeneemt met leeftijd en overgewicht. Tegelijkertijd benadrukt het de noodzaak van verder onderzoek om de exacte oorzaken en aanvullende risicofactoren beter te begrijpen.
Maatregelen tegen haaruitval tijdens de overgang
Haaruitval tijdens de overgang kan voor veel vrouwen een belastende ervaring zijn. Artsen bieden verschillende behandelingsmogelijkheden aan die per persoon verschillend kunnen werken.
Hormoonvervangingstherapie (HRT)
Een hormoonvervangingstherapie kan bij sommige vrouwen de klachten van de overgang, inclusief haaruitval, verlichten. Door het reguleren van de hormoonspiegel kan HRT de haargroei ondersteunen.
Voedingssupplementen
Het innemen van sporenelementen zoals selenium, zink, ijzer en vitamine B12 kan een hormonale therapie aanvullen en mogelijk de haaruitval verminderen.
Minoxidil
Bij aanhoudende haaruitval kan Minoxidil worden gebruikt. Deze werkzame stof kan de doorbloeding van de hoofdhuid verbeteren, wat de haargroei kan bevorderen. Een bijwerking kan echter overmatige haargroei op ongewenste plekken zijn.
Haartransplantatie en PRP-therapie
Als uw eigen haar niet meer groeit, is het raadzaam een specialist in haaruitval en haartransplantaties te raadplegen. Deze experts bieden uitgebreide adviezen en behandelingsmogelijkheden die verder gaan dan haartransplantaties en zich richten op de regeneratie van het eigen haar.
Een bewezen methode is de eigenbloedplasma-therapie, ook bekend als PRP-therapie (Platelet Rich Plasma). Deze therapie wordt beschouwd als de meest effectieve behandelingsvorm voor haaruitval bij vrouwen. In ongeveer 90% van de gevallen kan de haaruitval worden gestopt. Bovendien herstellen de aangetaste haarzakjes bij elke tweede patiënte.
De regeneratieve en revitaliserende werking van de PRP-therapie leidt niet alleen tot meer haargroei en meer haarvolume, maar draagt ook bij aan de regeneratie van de huid en het onderhuidse vetweefsel. Deze uitgebreide effecten maken de PRP-therapie tot een waardevolle optie voor vrouwen die last hebben van haaruitval.
Voeding en voedingsstoffen
Een evenwichtige voeding, rijk aan de vitaminen C, B en A en de mineralen zink, ijzer, koper, magnesium en calcium, is essentieel voor de gezondheid van het haar. Deze voedingsstoffen ondersteunen tal van lichaamsfuncties die belangrijk zijn voor haargroei.
Huismiddeltjes en plantaardige alternatieven
Er zijn diverse huismiddeltjes en plantaardige alternatieven die haaruitval kunnen verlichten, ook al is hun effectiviteit vaak niet wetenschappelijk bewezen. Deze moeten alleen in overleg met artsen worden gebruikt en aanvullend op conventionele therapieën.
Enkele plantaardige middelen zijn onder andere:
Antioxidanten:
Flavonoïden in appels, kaneel, cacao of druiven kunnen de haargroei ondersteunen.
Cafeïne:
Kan de celvermeerdering en haargroei stimuleren.
Uienextract:
Kan de haarzakjes stimuleren en zo haaruitval verminderen.
Lichaamsgewicht en haaruitval
Een gezond lichaamsgewicht kan ook helpen tegen haaruitval. Vrouwen met overgewicht (BMI boven 25) hebben statistisch gezien vaker last van haaruitval in de postmenopauze dan vrouwen met een normaal gewicht.
Conclusie
De behandeling van haaruitval tijdens de overgang vereist vaak een combinatie van verschillende benaderingen die individueel afgestemd moeten worden. Medisch advies is essentieel om de juiste therapie te vinden en mogelijke bijwerkingen te minimaliseren. Lees hier meer over de meest voorkomende klachten in de verschillende stadia van de overgang in de blogpost over symptomen van de overgang.
