Welke symptomen bij anale fissuren?
Een anale fissuur uit zich meestal door hevige, stekende pijn rond de anus. De pijn bij de anus of tijdens en ook na de stoelgang kan het dagelijks leven en de levenskwaliteit van de getroffenen sterk beperken. Als gevolg van een scheur in de anus is het alleen mogelijk om de ontlasting met pijn te passeren. Er wordt gesproken over een zeer pijnlijke defecatie, die een vicieuze cirkel kan veroorzaken. Patiënten melden vaak dat de pijn uitstraalt naar het stuitbeen. De intensiteit van de pijn hangt natuurlijk ook af van de grootte en diepte van de scheur in het anale slijmvlies. Het spectrum varieert van kleine microscheurtjes in het slijmvlies tot grotere en diepere fissuren. Veel getroffenen houden de ontlasting daarom tegen om de hevige, stekende pijn te voorkomen. Dit gedrag bevordert echter de verdere verharding van de ontlasting, wat de scheurtjes in het anale slijmvlies nog verder kan verergeren of vergroten. Uiteindelijk wordt het toiletbezoek daardoor nog pijnlijker. Vaak blijven de klachten na het toiletbezoek in de vorm van een brandende aanhoudende pijn bestaan.
Daarnaast leidt de intense pijn rond de anus tot verkramping van de sluitspier en het anale gebied. Hierdoor verergeren de symptomen van de anale fissuur steeds verder. Door de verkramping van de sluitspier wordt het omliggende weefsel slechter doorbloed, waardoor de scheurtjes in het anale slijmvlies of de anusscheur slechter genezen. Dit leidt niet alleen tot een slechtere wondgenezing in het anale gebied, maar verhoogt ook het infectierisico. Daardoor bestaat het risico dat uit de acute anusscheur een chronische anale fissuur ontstaat. Door de chronische aard van de scheur wordt de behandeling van anale fissuren aanzienlijk bemoeilijkt en ingewikkelder, en kan zelfs leiden tot een anale fissuur-operatie. Raadpleeg bij symptomen van een anale fissuur zo snel mogelijk uw arts. Lees hier meer over diagnose en onderzoeken in de blogpost over anale fissuur arts of over verschillende operatietechnieken bij anale fissuren in de blogpost over de anale fissuur-operatie.
De krampen van de sluitspier kunnen mogelijk verdere slijmvliesinscheuringen veroorzaken. Lees hier meer over de oorzaken van anusscheuren. Reikt de scheur dieper tot aan de binnenste sluitspier, dan is het mogelijk dat door de sterke verkramping het bindweefsel rond de spier toeneemt en na verloop van tijd verhardt. Deze verdikking van de huid komt vooral voor bij een chronische anale fissuur. Artsen noemen dit een voorpostplooi of mariske.
Als getroffenen uit angst voor pijn de ontlasting tegenhouden, kan dit leiden tot chronische verstopping (obstipatie). Ook wordt vaak melding gemaakt van jeuk rond de anus, brandend gevoel rond de anus, vochtverlies en slijmsecretie van de wond in de anus, evenals lichtrode bloedsporen op de ontlasting of bloed op het toiletpapier. Lees hier ook meer over bloedingen bij een anale fissuur.
Wat zijn de symptomen van een acute anale fissuur?
De acute anale fissuur gaat meestal gepaard met een scherpe, stekende of brandende pijn tijdens de stoelgang. Na de stoelgang verdwijnt deze pijn meestal snel weer. Even vaak voorkomende symptomen van een acute anale fissuur zijn helderrode, verse bloedingen. De intensiteit van de bloeding bij een anale fissuur varieert van een spoor bloed op het toiletpapier tot spetters bloed in het toilet. Het daadwerkelijke bloedverlies is meestal gering en wordt over het algemeen als ongevaarlijk beschouwd. Toch maakt bloed in de ontlasting veel patiënten erg onzeker. Als u klachten heeft die wijzen op scheurtjes in de anus, bespreek deze klachten dan zeker met uw vertrouwde arts. Lees hier ook meer over diagnose en onderzoeken in de blogpost over anale fissuur arts. Getroffenen hoeven niet per se over beide hoofdsymptomen tegelijk te klagen; deze twee symptomen kunnen ook afzonderlijk van elkaar optreden.
Afhankelijk van de ernst van de anale fissuur is bij onderzoek meestal de buitenste uitloper van de acute fissuur al zichtbaar bij het licht spreiden van de billen. Het merendeel van de anale fissuren bevindt zich in de middellijn en 75-90% aan de zijde die naar het stuitbeen wijst. Afhankelijk van de oorzaak van de anale fissuur moeten bij de diagnose en het daaropvolgende onderzoek bij de arts ook infecties zoals hiv, tuberculose en syfilis worden uitgesloten. Ook tumoraandoeningen of chronisch ontstekingsziekten van de darm zoals de ziekte van Crohn behoren tot de diverse oorzaken van anale fissuren. Uw medische begeleiding kan verdere diagnostiek uitvoeren met serologische en microbiologische onderzoeken en een coloscopie met weefselafname. Lees hier meer over diagnose en onderzoeken bij anusscheuren in de blogpost anale fissuur arts.
Welke symptomen bij een chronische anale fissuur?
Bestaan de symptomen van de anale fissuur al meerdere weken en variëren deze in intensiteit, dan is de aanwezige anale fissuur mogelijk al als chronisch te classificeren. Uiterlijk zichtbare tekenen van een chronische anale fissuur zijn huidverdikkingen of huidplooien, die men voorpostplooi of ook marisken noemt. Sommige patiënten voelen een voelbare verharding. Omdat deze typische symptomen ook bij andere proctologische aandoeningen voorkomen, is een nauwkeurige diagnose en onderzoek van de anale fissuur belangrijk. Bij een chronische anale fissuur zijn de pijnklachten bij de stoelgang vaak minder uitgesproken, maar op de aangedane plek ontstaat vaak een jeukende, vochtige zweer. Typisch is ook een huidverdikking, de voorpostplooi of ook mariske. In ernstigere gevallen ontstaat ook een anale fistel, die met het fistelgang ook de sluitspier aantast. Chronische anale fissuren leiden in sommige gevallen tot een anale fissuuroperatie, indien conservatieve maatregelen in de behandeling van anale fissuren zoals zalven, crèmes, zitbaden en zetpillen niet voldoende effect hebben. Lees hier ook meer over de voordelen en dosering bij het gebruik van zetpillen voor de behandeling van anale fissuren.
Wat is het verschil tussen een acute anusscheur en een chronische anale fissuur?
De belangrijkste verschillen tussen een acute en chronische anale fissuur liggen in de duur van de symptomen, de mate van weefselverandering in het anale kanaal, maar ook in de intensiteit van de symptomen van de fissuur. De acute vorm van de anale fissuur komt vrij vaak voor en zou in de regel na uiterlijk vier tot zes weken met een consequente behandeling van de anusscheur genezen moeten zijn. Lees hier ook meer over het versnellen van de genezing van anale fissuren. Hoe langer de fissuur echter bestaat of hoe dieper deze is, hoe groter het risico op verdere weefselveranderingen. Neemt de diepte van de zweer toe, dan zijn littekenveranderingen bij een chronische fissuur veel waarschijnlijker. Dit kan leiden tot een zogenaamde voorpostplooi, ook wel mariske genoemd. Een mariske is een huidverdikking die op zichzelf geen directe gezondheidsrisico's met zich meebrengt. De klachten kunnen echter verergeren door een mariske, omdat deze een grondige anale hygiëne bemoeilijkt. Chronische anale fissuren leiden vaak ook tot goedaardige bindweefselknobbels, zogenaamde anale fibromen, of als gevolg van een ontsteking in de anus en abcesvorming ook tot anale fistels met diepe en gecompliceerde fistelgangen. Dergelijke complicaties kunnen ook aanleiding zijn voor een anale fissuur-operatie.
Vind hier meer algemene informatie over de behandeling van anale fissuren of met welke maatregelen in het dagelijks leven en de levensstijl u anale fissuren kunt voorkomen.
