Wat veroorzaakt Lichen sclerosus?
De precieze oorzaak van Lichen sclerosus is tot op heden niet bekend. Experts gaan ervan uit dat meerdere factoren bijdragen aan het ontstaan. Daartoe behoren:
|
Factor |
Mogelijke effecten op Lichen sclerosus |
|
Auto-immuunprocessen |
Het immuunsysteem valt ten onrechte eigen huidcellen aan. |
|
Hormonale veranderingen |
Een dalende oestrogeenspiegel kan de huidstructuur beïnvloeden. |
|
Genetische aanleg |
Een verhoogde frequentie binnen families wijst op een erfelijke component. |
|
Chronische irritatie of verwonding |
Mechanische belasting kan Lichen sclerosus verergeren of uitlokken. |
|
Infecties |
Bepaalde virussen of bacteriën kunnen een rol spelen. |
|
Stress |
Kan het immuunsysteem beïnvloeden en ziekte-uitbraken veroorzaken. |
|
voeding |
Een onevenwicht in de darmflora kan ontstekingsprocessen versterken. |
Omdat Lichen sclerosus niet wordt veroorzaakt door bacteriën, virussen of schimmels, is de aandoening niet besmettelijk.

Is Lichen sclerosus een auto-immuunziekte?
Veel experts vermoeden dat Lichen sclerosus een auto-immuunziekte is. Dit wordt ondersteund door de volgende observaties:
-
Patiënten met Lichen sclerosus hebben vaker andere auto-immuunziekten zoals Hashimoto-thyreoïditis, vitiligo of lupus.
-
Auto-antilichamen tegen huid- en bindweefselstructuren zijn in studies aangetoond.
-
De aandoening komt vaker voor bij vrouwen – een patroon dat typisch is voor auto-immuunziekten.
Hoewel nog niet definitief bewezen is dat Lichen sclerosus een klassieke auto-immuunziekte is, wordt een verkeerd gericht immuunsysteem als hoofdoorzaak besproken.
Welke rol spelen hormonen bij Lichen sclerosus?
Hormonale factoren lijken een centrale rol te spelen, aangezien Lichen sclerosus vooral vaak voorkomt in hormonale overgangsfasen – bijvoorbeeld na de menopauze of bij vrouwen die hormonale anticonceptiemiddelen gebruiken. De samenhang bestaat vermoedelijk door:
|
Hormonale invloed |
Mogelijke effecten |
|
Oestrogeentekort |
Huid wordt dunner, droger en gevoeliger voor ontstekingen. |
|
Veranderingen in progesteron |
Kan de immuunrespons beïnvloeden. |
|
Hormonale anticonceptiva (de pil) |
Wordt als mogelijke risicofactor besproken. |
Studies tonen aan dat een oestrogeentherapie alleen niet voldoende is om lichen sclerosus te behandelen. In plaats daarvan is een combinatie van ontstekingsremmende crèmes, vochtinbrengende verzorging en gerichte symptomatische behandeling nodig.
Kan stress lichen sclerosus veroorzaken?
Of stress lichen sclerosus direct veroorzaakt, is onduidelijk, maar veel getroffenen melden dat psychische stress uitbraken kan verergeren. Stress kan het immuunsysteem beïnvloeden en daardoor ontstekingsprocessen versterken, wat kan leiden tot een verslechtering van de symptomen.
Ontspanningstechnieken zoals Yoga, meditatie of ademhalingsoefeningen kunnen helpen het immuunsysteem te stabiliseren en mogelijke ziekte-uitbraken te verminderen.
Is er een genetische aanleg voor lichen sclerosus?
Er zijn aanwijzingen dat lichen sclerosus familiair vaker voorkomt. Studies tonen aan dat ongeveer 10% van de getroffenen familieleden heeft die ook ziek zijn. Genetische markers, vooral bepaalde HLA-genen, zijn in verband gebracht met een verhoogd risico op lichen sclerosus.
Omdat de genetische aanleg alleen niet voldoende is om de ziekte te veroorzaken, wordt een samenspel met Omgevings- en immuunfactoren.

Kunnen infecties lichen sclerosus veroorzaken?
Sommige onderzoekers bespreken of infecties een rol spelen bij het ontstaan van lichen sclerosus. Mogelijke verdachten zijn:
|
verwekker |
Mogelijke relatie met lichen sclerosus |
|
Borrelia burgdorferi (Verwekker van de ziekte van Lyme) |
Antistoffen zijn bij sommige patiënten aangetoond. |
|
HPV (Humaan papillomavirus) |
Mogelijk risico voor slijmvliesveranderingen. |
|
Epstein-Barr-virus (EBV) |
Betrokken bij andere auto-immuunziekten. |
Een direct verband kon echter niet worden aangetoond niet bewezen worden, waarom infecties geen primaire oorzaak van Lichen sclerosus vormen.
Heeft voeding invloed op Lichen sclerosus?
Sommige getroffenen melden een verbetering van de symptomen door gerichte aanpassing van het dieet. Mogelijke verbanden:
-
Glutenvrij dieet: Sommige patiënten met Lichen sclerosus hebben ook coeliakie.
-
Darmflora en ontstekingen: Een gezonde darm kan auto-immuunprocessen beïnvloeden.
-
Omega-3-vetzuren: Ontstekingsremmende eigenschappen kunnen voordelig zijn.
Hoewel geen speciaal dieet wordt aanbevolen voor de behandeling van Lichen sclerosus, kan een ontstekingsremmend dieet met veel groenten, gezonde vetten en weinig suiker ondersteunend zijn.
Zijn er risicofactoren voor Lichen sclerosus?
Naast auto-immuniteit en hormonale invloeden zijn er enkele Risicofactoren, die het risico op de ziekte kunnen verhogen:
|
Risicofactor |
Mogelijke verbinding |
|
Vrouwelijk geslacht |
Vrouwen worden duidelijk vaker getroffen. |
|
Hormonale schommelingen |
Vooral na de overgang. |
|
Genetische aanleg |
In sommige families komt het vaker voor. |
|
Chronische irritatie |
Mechanische belasting door strakke kleding, fietsen of paardrijden. |
|
Bepaalde aandoeningen |
Associatie met auto-immuunziekten. |
Kan Lichen sclerosus ontstaan door irritaties of verwondingen?
Ja, mechanische irritatie of verwondingen kunnen de huid gevoeliger maken en ziekte-uitbraken veroorzaken. Het zogenaamde Köbner-fenomeen beschrijft dat nieuwe laesies kunnen ontstaan door krabben of wrijving.
Aanbevolen wordt:
-
Losse katoenen onderkleding in plaats van synthetische stoffen.
-
Vermijden van intieme scheerbeurten, om microverwondingen te voorkomen.
-
Zorgvuldige intieme hygiëne met zeepvrije producten.

Waarom komt Lichen sclerosus vaak voor na de overgang?
Na de overgang daalt het oestrogeenniveau, waardoor de huid dunner, droger en minder veerkrachtig wordt. Deze veranderingen maken het genitale gebied vatbaarder voor ontstekingsprocessen en huidveranderingen, wat het risico op Lichen sclerosus verhoogt.
Producten zoals CANNEFF® VAG SUP, die Hyaluronzuur en cannabidiol (CBD) bevatten, kunnen helpen, vocht vasthouden, ontstekingen verminderen en de huid beschermen.